اعتراف نیروی دریایی آمریکا به فشار جنگ؛ سومین ناو در خاورمیانه
سومین گروه ضربت ناو هواپیمابر آمریکا به خاورمیانه رسید و حضور نظامی واشنگتن پیرامون ایران را تقویت کرد، در حالی که محاصرهٔ دریایی ایران ادامه دارد.
آرشیو روزانه
آبان ۱۴۰۵خلاصه روز
ترامپ گفت واشینگتن گزارشی از سیانان دربارهٔ طرح ادعایی ایران برای «بمب کثیف» را بررسی میکند و هشدار داد بهای سنگینی خواهد پرداخت، ادعایی که تهران آن را ساختگی خواند. سپاه پاسداران مدعی حمله به یک سامانهٔ راداری آمریکا در بحرین شد و منامه گفت آن را دفع کرده است.
سومین گروه ضربت ناو هواپیمابر آمریکا به خاورمیانه رسید و حضور نظامی واشنگتن پیرامون ایران را تقویت کرد، در حالی که محاصرهٔ دریایی ایران ادامه دارد.
نزدیک به نه ماه پس از آغاز جنگ، آمریکا و ایران همنان در بنبست هستند و دونالد ترامپ به جای حملهٔ دوباره بر محاصرهٔ د ریایی و فشر اقتصادی تکیه کرده است، به گزارش المانیتور.
ارتش ایران گفت پهپادهایش تأسیسات پهپادی و موشکی آمریکا در پایگاه علیالسالم کویت را هدف گرفتهاند؛ نخستین حملهٔ ایران به کویت از اوایل شهریور، در حالی که کویت و بحرین گفتند پهپادهای ورودی را رهگیری کردهاند.
گزارش نیویورک تایمز که احتمال داده برخی سدهای ایران برای پشتیبانی از پایگاههای موشکی ساخته شده باشند، با انتقاد تند مقامهای ایرانی و کارشناسان استنادشده در مقاله روبهرو شده است.
به گزارش المانیتور، عباس عراقچی، وزیر امور خارجهٔ ایران، در مسقط با مقامهای قطری و عمانی دیدار کرد؛ دیداری که در آن میانجیهای منطقهای برای رسیدن به توافقی برای پایان جنگ میان آمریکا و ایران تلاش میکنند.
نیروی دریایی سپاه پاسداران و نیروی دریایی ارتش ایران اعلام کردند چند نفتکش پس از برخورد با مین دریایی در تنگهٔ هرمز از شنبه تا دوشنبه آتش گرفتند…
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا…
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، گفت به زودی «به یک شکل یا شکل دیگر» به جنگ ایران پایان میدهد و میخواهد توافقی پایدار و فراتر از یک دورهٔ ریاستجمهوری داشته باشد.
در تحلیلی از نایاک اینسایتس آمده است که قطع بودجهٔ جنگ با ایران میتواند هزینهٔ زندگی در آمریکا را کاهش دهد، موضع مذاکرهکنندگان در تهران را تقویت کند و محیط بهتری برای مذاکرات هستهای فراهم آورد. این تحلیل میگوید پایان جنگ همچنین میتواند تنشهای منطقهای را کم کند.
حکیم جفریس، رهبر اقلیت مجلس نمایندگان آمریکا، روز سهشنبه گفت ممکن است از تمدید موقت بودجه دولت که محدودیتی برای جنگ دولت ترامپ با ایران ایجاد نمیکند حمایت کند؛ اقدامی که میتواند مذاکرات را از مهلت ۲۰ آذر برای تعطیلی دولت فراتر ببرد. گروه ضدجنگ «جاست فارین پالیسی» از هرگونه تأخیر انتقاد کرد و به نظرسنجی رویترز/آیپسوس اشاره کرد که نشان میداد ۷۱ درصد بزرگسالان آمریکایی از تصویب قانونی در کنگره برای پایان جنگ حمایت میکنند.
میدلایست آی به نقل از الجزیره گزارش داد که محمدرضا محسنی ثانی، نمایندهٔ ایرانی و عضو کمیسیون امنیت ملی ایران، گفته است ایران در صورت حملهٔ هستهای آمریکا «در همان سطح» پاسخ میدهد. او همچنین گفت «انتظار مثبتی» از توافق برای پایان جنگ وجود ندارد، در حالی که تلاشهای دیپلماتیک ادامه دارد. این گزارش جزئیات بیشتری یا تأیید مستقلی ارائه نکرده است.
به گزارش نیویورک تایمز، مقامهای آمریکایی و سایر مقامهای غربی میگویند موضع مذاکراتی ایران پس از انتخابات میاندورهای سختتر شده است. یک قانونگذار آمریکایی هشدار داد که ایران خود را از نظر راهبردی قدرتمندتر میبیند.
یک نظامی مجروح آمریکایی در شکایتی افشاگرانه که الجزیره انگلیسی آن را به دست آورده، مدعی شده است که مقامهای ارشد ارتش پیش از حمله یک پهپاد تهاجمی یکطرفهٔ ایرانی به بندر شعیبه در کویت، هشدارهای مکرر درباره آسیبپذیری این پایگاه را نادیده گرفتهاند؛ حملهای که به کشته شدن شش نظامی آمریکایی و زخمی شدن دهها تن انجامید. در این شکایت که به کمیتههای نیروهای مسلح مجلس نمایندگان و سنا ارسال شده، آمده است که تهدید پهپادی دستکم سه بار در هفته پیش از آغاز جنگ مطرح شده بود و پایگاه از پشتیبانی پزشکی کافی برخوردار نبود. ارتش میگوید تحقیقات خود را کامل کرده اما نتایج آن را منتشر نکرده است و پنتاگون به درخواست اظهارنظر پاسخ فوری نداد.
وزیر نفت عراق، باسم خضیر، اعلام کرد که این کشور پمپاژ نفت خام برای صادرات از خط لولهٔ کرکوک-جیهان به ترکیه را از سر گرفته است تا از تنگهٔ هرمز دور بزند. خبرگزاری دولتی عراق این statement را به نقل از او منتشر کرد. این خط لوله که بیش از یک دهه تعطیل بود، در ابتدا روزانه تا ۱۲۰ هزار بشکه نفت منتقل میکند و به گزارش میدلایست آی پس از تعمیرات و ارتقا میتواند به ۵۰۰ هزار بشکه در روز برسد. عراق، دومین تولیدکنندهٔ بزرگ نفت در اوپک، از زمان اختلال در تنگهٔ هرمز در پی جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در پی مسیرهای جایگزین بوده است.
دو پهپاد انفجاری به مقر گروههای اپوزیسیون کرد ایرانی در سلیمانیه در شمال عراق حمله کردند؛ دو منبع امنیتی این خبر را به رویترز دادند و میدلایست آی آن را منتشر کرد. خبرگزاری نیمهرسمی ایسنا از حمله پهپادی به آنچه «مقر گروههای جداییطلب» خواند و به صدا درآمدن آژیر در میدان گازی کورمور خبر داد. ایران پیشتر بارها این مقرها را هدف قرار داده و گروهها را به انجام حملات در داخل ایران متهم کرده است.
عفو بینالملل میگوید مقامهای ایران با استفاده از پوشش شرایط جنگی، سرکوب را پس از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در اسفند ۱۴۰۴ تشدید کردهاند؛ سرکوبی که پس از اعتراضات دیماه و به گفتهٔ این سازمان کشته شدن هزاران نفر آغاز شد. رها بهرینی، پژوهشگر ارشد ایران در این سازمان، گفت دستکم ۳۹ نفر در ارتباط با اعتراضات دی اعدام شدهاند و در برخی موارد فاصلهٔ بازداشت تا اعدام به چند هفته کاهش یافته است.
علی الزیدی، نخستوزیر عراق، برای گفتوگوهایی به لبنان سفر کرده که انتظار میرود شامل طرح خط لولهٔ کرکوک–بانیاس–طرابلس برای دور زدن تنگهٔ هرمز باشد؛ الجزیره میگوید این آبراه از زمان جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران بهشدت مختل شده است.
عکسهایی که رسانههای محلی ایران منتشر کردهاند نشان میدهد نیروهای آمریکایی ممکن است در روزهای اخیر از بمبهای گرافیتی (معروف به بمبهای خاموشی) علیه زیرساختهای ایران استفاده کرده باشند. این سلاحها با ایجاد اتصال کوتاه، تأمین برق را مختل میکنند نه اینکه تأسیسات برق را ویران کنند. این ادعا بهطور مستقل تأیید نشده است.
رسانههای ایران از شنیده شدن پنج تا شش انفجار در جزیرهٔ قشم در تنگهٔ هرمز در عصر سهشنبه خبر دادند و احمد نفیسی، معاون استاندار هرمزگان، به خبرگزاری رسمی ایرنا گفت که حملهٔ آمریکا به چند نقطه در این جزیره به مناطق مسکونی، تجاری و زیرساختهای حیاتی خسارتی وارد نکرده و شرایط تحت کنترل است. الجزیره به نقل از یک مقام نظامی آمریکا گزارش داد که هواپیماهای آمریکایی با مهمات دقیق یک سایت پرتاب موشک سپاه پاسداران در این جزیره را هدف قرار دادهاند و این حمله را پاسخ دفاعی به «تجاوز» سپاه به سربازان آمریکایی خواند؛ به گزارش اخبار آنتیوار، سپاه گفت که پایگاه هوایی شیخ عیسی در بحرین را هدف قرار داده است. ایرنا نیز از وقوع انفجاری در بندرعباس هنگام عملیات پاکسازی مهمات منفجرنشدهٔ آمریکا خبر داد و حملهٔ گزارششدهٔ آمریکا بهطور مستقل تأیید نشده است.
نیویورک تایمز به نقل از مقامها گزارش داد که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، حملههای تازه به ایران را بررسی میکند، در حالی که اسرائیل برای اقدام فشار میآورد؛ هشدارهایی که میگویند تهران در حال بازسازی ذخایر موشکی و پیشبرد برنامههای بیولوژیک و شیمیایی است، دولت او را دوقطبی کرده است. المانیتور گزارش داد که بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر موقت اسرائیل، برای حمله دوباره به ایران در واشنگتن و افکار عمومی اسرائیل فشار میآورد و دلیل آن نگرانی از انتقال برنامه هستهای تهران به عمق بیشتر زیر زمین است، اما به گزارش این رسانه رؤسای امنیتی اسرائیل اقدام فوری را لازم نمیدانند و ایال زامیر، رئیس ستاد ارتش، هشدار داده است که حمله یکجانبه بدون هماهنگی آمریکا میتواند به جنگی فرسایشی و پرهزینه بینجامد. دنیای اقتصاد به نقل از رسانههای اسرائیلی گزارش داد که نتانیاهو در نشستی امنیتی با مقامهای ارشد کابینه، اقدام علیه ایران را ضروری خواند و ایسنا به نقل از یک ژنرال بازنشستهٔ اسرائیلی که نامش را ذکر نکرده، گفت فشار اقتصادی و نظامی نهتنها دولت ایران را سرنگون نمیکند بلکه میتواند به جنگی بیپایان بینجامد.
ایرانیان پس از آسیبدیدن تأسیسات انرژی، آب، حملونقل و مراکز درمانی و آموزشی در جنگ جاری آمریکا و اسرائیل علیه ایران، نسبت به گزارشهای رسانههای آمریکایی درباره احتمال هدف قرار گرفتن زیرساختهای غیرنظامی در جنگ تازه ابراز نگرانی میکنند. مقامهای ایرانی و کارشناسان، گزارش نیویورکتایمز درباره ارتباط سدها با سایتهای موشکی مشکوک را گمانهزنی خواندند، در حالی که دونالد ترامپ تهدید کرده است نیروگاهها و پلهای ایران را نابود میکند.
آیتالله العظمی حسین وحید خراسانی، از مهمترین مراجع تقلید شیعه در ایران، درگذشت و دفتر او خبر درگذشت را اعلام کرد؛ بیبیسی فارسی نوشت که او ۱۰۵ سال داشت و از دولت فاصله گرفت. بنا بر گزارش خبرآنلاین، رهبر انقلاب آیتالله سیدمجتبی خامنهای او را یکی از ارکان اصلی تعلیم فقه و اصول در حوزهٔ علمیه خواند و مسعود پزشکیان، محمدباقر قالیباف، شورای نگهبان، آیتالله مظاهری و سیدمحمد خاتمی نیز پیام تسلیت صادر کردند. هیئت دولت چهارشنبه ۲۷ آبان را عزای عمومی در سراسر کشور اعلام کرد و استان قم سه روز عزای عمومی و تعطیلی ادارات و مدارس در روز چهارشنبه را اعلام کرد؛ بنا بر گزارش خبرآنلاین، پیکر او ساعت ۹ صبح چهارشنبه تشییع و در حرم امام رضا(ع) پشت مزار ابراهیم رئیسی به خاک سپرده میشود.
ایالات متحده اعلام کرد کارگروه «آیرون گیت» را برای مسدود کردن ورود سلاح و قطعات موشک و پهپاد به ایران از مسیرهای زمینی و دریای خزر تشکیل داده است. به گزارش میدلایست آی، ایران بیشتر سلاحهای خود را در داخل تولید میکند اما در تأمین قطعات پیچیده به واردات وابسته است؛ روسیه شریک اصلی تسلیحاتی تهران است و گزارشهایی درباره فروش سلاح چین تأییدنشده و از سوی پکن رد میشود.
وزارت امور خارجهٔ قطر از نشستی با مقامهای ایرانی در روز سهشنبه بهعنوان بخشی از میانجیگری میان واشینگتن و تهران خبر داد و مجد الانصاری، مقام این وزارتخانه، گفت این نشست با هدف نزدیک کردن مواضع دو طرف است و از دو کشور خواست از تشدید تنش پرهیز کنند. نخستوزیر قطر نیز به وزیر خارجهٔ اردن گفت تلاشهای دیپلماتیک دوحه برای توافقی فراگیر میان ایران و آمریکا ادامه دارد. دنیای اقتصاد به نقل از العربیه مدعی شد که در مسیر دیپلماتیک پیشرفتی حاصل نشده، هرچند تماسها ادامه دارد.
یک استاد روابط بینالملل به خبرآنلاین گفت که واشنگتن جنگی همهجانبه اما بدون شدت نظامی بالا علیه ایران به راه انداخته و چین و روسیه نمیتوانند ریسک تجارت با ایران را نادیده بگیرند. وزیر خارجهٔ عراق گفت خزانهداری آمریکا خواستار بستهشدن همهٔ گذرگاههای مرزی با ایران بهجز دو گذرگاه شده است، به گزارش رسپانسیبل استیتکرافت که هشدار داد این فشار ممکن است نتیجهٔ معکوس بدهد. فرماندهٔ کل سپاه پاسداران گفت طرح «دروازههای آهنین» آمریکا شکست خواهد خورد، به گزارش ایسنا.
یک تحلیل رسپانسیبل استیتکرافت میگوید اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، تحریمها را محور سیاست واشنگتن در قبال ایران کرده و مدعی است فشار حداکثری باعث سقوط آزاد ارز و انقباض اقتصادی شده است. عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی ایران، ادعای فروپاشی اقتصاد را رد کرده و بر اساس این مقاله، گفتوگوهای اکتشافی جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، پس از آنکه مارکو روبیو استدلال کرد فشار اقتصادی به اهداف نظامی میرسد، به حاشیه رانده شد.
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت تهدیدهای ایران بهطور فزاینده به اروپا نیز گسترش مییابد. خبرآنلاین این را با اشاره به حملات سایبری اخیر در فرانسه گزارش کرد که نشان میدهد کشورهای اروپایی نیز مصون نیستند. لوموند نوشت تهران عملیات پنهان و تهدیدها را در سراسر قاره افزایش میدهد تا اروپا را از حمایت واشنگتن بازدارد.
وزیر امور خارجهٔ ایران، سیدعباس عراقچی، در شبکهٔ ایکس به جملهٔ «با مردانی که شمشیر در دست دارند، از قوانین سخن نگویید» واکنش داد و یادآوری کرد که سردار رومی مرتبط با این جمله، با وجود برتری عددی، در آخرین لشکرکشی خود به شکست سنگین انجامید و پس از فرار از میدان جنگ سرش بریده شد. رسانههای ایرانی طرف آمریکایی را پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، معرفی کردند، در حالی که اینفورمد کامنت این جمله را به مارکو روبیو، وزیر خارجهٔ آمریکا، نسبت داده است. عراقچی نوشت: «کسانی که نمیتوانند گذشته را به یاد آورند، محکوم به تکرار آن هستند.»
وزارت امور خارجهٔ عمان اعلام کرد که وزیران امور خارجهٔ ایران و عمان دربارهٔ امنیت کریدورهای دریایی و حفظ جریان کشتیرانی و تجارت جهانی گفتوگو کردند. این گفتوگوها در سفر عباس عراقچی، وزیر امور خارجهٔ ایران، به عمان انجام شد؛ کشوری که ساحل جنوبی تنگهٔ هرمز را در اختیار دارد و در بحران منطقه نقش میانجی ایفا کرده است. دو طرف همچنین دربارهٔ احیای کانالهای گفتوگو و مذاکره برای جلوگیری از تشدید تنش صحبت کردند.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد یک پهپاد MQM-۱۷۰ آمریکایی را در جنوب جزیرهٔ قشم نزدیک تنگهٔ هرمز بهصورت سالم بر زمین نشانده و بعداً آن را نهمین پهپاد شکارشده از این نوع خواند. رسانههای ایرانی این ادعا را منتشر کردند که بهطور مستقل قابل تأیید نیست؛ شمار پهپادهای شکارشدهٔ قبلی و نیروی مسئول در گزارشها متفاوت بود.
لایحهٔ جدیدی در مجلس ایران برخی تماسها با رسانهها و نهادهای خارجی را جرمانگاری میکند و نمایندگان پیشتر مادهای را تصویب کردهاند که ایرانیان را از گفتوگو با رسانههای «معاند» منع میکند. کوروش ضیابری در وبسایت شخصی خود مینویسد جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران و سرکوب پس از اعتراضات اخیر، گزارشگری از ایران را دشوارتر کرده و منابع از ترس انتقامجویی حاضر به گفتوگو نمیشوند.
بر اساس گزارش پریزم، گروهها و فعالان صلح آمریکا با برگزاری شبزندهداری، یادبود، لابیگری و کمپینهای آنلاین، جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران را به چالش کشیده و بر تلفات غیرنظامیان، از جمله حملهٔ گزارششده به مدرسهای در میناب، تمرکز کردهاند. کد پینک و کمیتهٔ دوستان آمریکایی (AFSC) میگویند با فشار مقامها روبهرو هستند اما به کار ضدجنگ ادامه میدهند.